1 داشبورد با 10 شاخص رایگان
فقط تا پایان اردیبهشت ماه
همین حالا اقدام کنید
هوش تجاری در عصر حاضر

تاریخچه هوش تجاری (الگوی‌ اولیه تا ساختار امروزی)

10 مهر 1399
اینفو‌تکنولوژی مقاله

برای اولین بار استفاده از اصطلاح “هوش تجاری” درسال 1865 توسط دائرة المعارف ضرب المثل های تجارت و بازرگانی، استفاده شد. این اصطلاح برای توصیف شیوه ای، که یک بانکدار به اسم “سرهنری” به موفقیت رسیده بود، استفاده کرد. این بانکدار درک بالایی از مسائل سیاسی، بی ثباتی و بازار داشت و از رقبایش یک گام جلوتر بود.
ریچارد در توصیف سرهنری می نویسد:” وی در سرتاسر هلند، فلاندرز(ناحیه ای در نروژ)، فرانسه و آلمان، مجموعه ای از هوش تجاری کامل و بی نقص تهیه کرده بود.” سرهنری ازاین دانش پیشرفته، برای فریب دیگران استفاده کرد و بعنوان یک سرمایه دار فاسد، مشهور شد.
اما ایده ی جمع آوری اطلاعات تجاری ،همچون دانه ای مستعد رشد بود. خاستگاه و توسعه تا سال 1958 تا قرن بیستم فناوری به حدی که بتوان آنرا عامل هوش تجاری دانست، رشد نکرده بود. سال 1958 بود که پتانسیل هوش تجاری با نوشتن مقاله ای برجسته، توسط یک دانشمند کامپیوتر شناخته شد.

بدنبال اوج گرفتن جنگ جهانی دوم، چنین بخش‌هایی به شیوه ای نیاز پیدا کردند، تا انبوهی از داده های علمی و تکنولوژیکی را سازماندهی، مختصر و به سرعت رشد دهند.
این دانشمند همچنین به تعریف هوش در فرهنگ لغت وبستر نیز، اشاره کرده است: ” توانایی درک روابط میان حقایق موجود، به شیوه ای که کنش و عمل را بسوی هدف مطلوب سوق دهد.”
این تعریف کوتاه به ماهیت هوش تجاری نیز اشاره دارد: شیوه ای برای درک سریع و آسان حجم عظیمی از اطلاعات ،برای بهترین تصمیم گیری ممکن. درواقع Luhn از معرفی هوش تجاری فراتر رفته و قابلیت های این مفهوم را بسط داده است. تحقیق او متدهایی را پایه گذاری کرد، که برای خلق سیستم های تحلیلی ساخته شده بودند.
” پیشرفت ها و سیرتکامل تا اواخر دهه ی 1980 با ورود کامپیوتر به دنیای تجارت، سرانجام کمپانی ها به‌جای کاغذ جایگزینی برای ذخیره سازی اطلاعات یافتند. با اختراع هارد دیسک در سال 1956 ،در ذخیره سازی داده ها تغییراتی اساسی روی داد. اختراع دیسک های فلاپی، دیسک های لیزری و سایر فناوری های ذخیره سازی به این معنا بود که، هرچه داده های بیشتر و بیشتری تولید شود، فضای بیشتر و بیشتری برای ذخیره سازی آن وجود دارد.
به این ترتیب نخستین سیستم های مدیریت پایگاه داده ها، تولید شدند که درمجموع سیستم های حمایت تصمیم گیری((DSS خطاب میشوند. تا دهه 1970 تعداد معدودی از فروشندگان هوش تجاری، با ابزارهایی که دسترسی و سازماندهی داده ها را ممکن می ساخت، وارد عرصه شدند. اما ذخیره سازی داده ها، فناوری جدید و گنگی بود. از همه مهم تراین که، استفاده از آن آسان نبود. در سال 1988 کنفرانسی بین المللی، با هدف ساده و موثر کردن پروسه های دیتا برگزار شد.

مسیر تحول در هوشمندی کسب‌و‌کار

نقطه تحول در دهه های 1980 و 1990. فاز مدرن هوش تجاری بلافاصله بعد از کنفرانس 1988 آغاز شد. سال 1989، یک تحلیل گر بار دیگر اصطلاح “هوش مصنوعی” را در زبان بومی، رایج کرد. او این اصطلاح را به عنوان اصطلاحی کلی به‌کار برد، تا اسامی طاقت فرسا برای تحلیل و ذخیره سازی داده ها را پوشش دهد.
با افزایش تعداد فروشندگان و ایجاد رقابت، بین آنها پیشرفت های بیشتری از جمله انبار داده ها ،حاصل آمد. این ابزار جدید گردش داده ها در حین حرکت از سیستم های عامل به سمت پیشتیبانی ،تصمیم گیری را بهبود بخشید. انبار کردن داده زمان دست یابی به داده ها را تاحد زیادی کاهش داد.
داده هایی که در گذشته و به شیوه های سنتی در چندین جای مختلف ذخیره می‌شدند، اکنون تنها در یک مکان ذخیره میشدند. همراه با این پیشرفت، جنبه های تکمیلی انبار داده ها نیز با آن توام شد که امروزه ستون و جزاصلی هوش تجاری هستند، که ازجمله آنها میتوان به ابزارهای استخراج، انتقال و نرم افزار پردازش تحلیل آنلاین اشاره کرد.

هوش تجاری در قرن بیستم


آغاز قرن بیست و یکم نقطه تحول هوش تجاری بود، چرا که فناوری‌های پیشرفته بر مشکل پیچیدگی و سرعت فائق آمدند. با ظهور برنامه های ابری محور، که دسترسی به پلتفرم های هوش تجاری را بسط داده و ساده کردند، مشکلات نامبرده کاملا حل شدند.
هوش تجاری 2.0 شامل گروهی از فناوری های مختلف از جمله پردازش real time می‌شود، که اطلاعات وقایع را به هنگام رویداد وارد انبار داده می‌کند و به کمپانی ها اجازه می‌دهد تا براساس تازه‌ترین اطلاعات در دسترس، تصمیم‌گیری کنند.

شرکت (مبنا) بر اساس تجربیات خود و بهره گیری از مشاوران خبره، توانسته با شناسایی شاخص های کلیدی (KPI) و اتکا بر نتایج داده های ایجاد شده، اقدام به تولید داشبورد های مدیریتی این صنعت نموده و امیدوار است که این ابزار در تسهیل کار مشتریان و سرعت رشد آنها در صنعت، اثری چشم گیر داشته باشد.

در مقاله بعدی، روند پیشرفت هوش تجاری و جایگاه امروزی آن را مورد بررسی قرار می‌دهیم. با ما همراه شوید.